Tijdens het 15-jarig jubileum van de Cyber Security Raad benadrukte Oekraïne het belang van samenwerking en innovatie voor cyberweerbaarheid tegen AI-gestuurde aanvallen.
Tijdens het vijftienjarig jubileum van de Cyber Security Raad stond de vraag centraal hoe Nederland zijn cyberweerbaarheid kan versterken in een tijdperk van AI-gestuurde aanvallen en hybride dreigingen. Oekraïne, dat al jaren te maken heeft met grootschalige cyberaanvallen, werd als voorbeeld genoemd. Andrii Droniuk, vice-minister van Buitenlandse Zaken van Oekraïne, lichtte toe hoe cruciaal de samenwerking is tussen overheid, bedrijven, maatschappelijke organisaties en burgers in extreme situaties. Hij benadrukte dat weerbaarheid en innovatie op het gebied van cybersecurity niet los van elkaar kunnen worden gezien.
Marc Kuipers, Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid en covoorzitter van de Cyber Security Raad, gaf aan dat Nederland moet verschuiven van een ‘just-in-time economy’ naar een ‘just-in-case society’ om de digitale weerbaarheid te vergroten. Nederland is momenteel onvoldoende voorbereid op een nieuwe generatie cyberaanvallen waarbij AI als wapen wordt ingezet. Volgens Kuipers moet het land weerbare systemen opzetten met extra beveiliging en monitoring, afhankelijkheden verminderen en streven naar digitale autonomie. Dit vraagt om een combinatie van een open economie en versterkte bescherming van nationale belangen en veiligheid.
Andrii Droniuk schetste de realiteit van Oekraïne, dat sinds 2023 meerdere grootschalige cyberaanvallen heeft ondergaan, waaronder op Kyivstar, het ministerie van Justitie en het spoorwegsysteem. Ook kritieke infrastructuur werd aangevallen, met als doel logistieke verstoringen te veroorzaken. Dankzij het feit dat systemen niet direct met het internet verbonden waren, bleef gevoelige data buiten bereik van aanvallers en waren verstoringen tijdelijk. Het herstelproces omvatte uitgebreide kwetsbaarheidsanalyses en verificaties op meerdere niveaus, waardoor diensten binnen enkele weken grotendeels hersteld waren. Droniuk benadrukte het belang van proactief opsporen van kwetsbaarheden en het toepassen van Business Continuity Management om dreigingen en hun impact continu in kaart te brengen. Coördinatie en samenwerking tussen verschillende partijen zijn daarbij onmisbaar.
