Cybercriminelen richten zich steeds gerichter op mkb-bedrijven en verhogen het losgeldbedrag wanneer zij weten dat een slachtoffer een cyberverzekering heeft. Dit blijkt uit het promotieonderzoek van Tom Meurs, specialist cybercriminaliteit bij de politie, die meer dan 500 ransomware-incidenten tussen 2019 en 2023 analyseerde.

Uit het onderzoek blijkt dat bedrijven met een cyberverzekering gemiddeld 2,8 keer meer losgeld betalen dan bedrijven zonder verzekering. Cybercriminelen zoeken actief naar aanwijzingen over verzekeringen door binnen het systeem te zoeken naar documenten met namen als ‘insurance’ of ‘policy’. Deze informatie versterkt hun onderhandelingspositie en leidt tot hogere losgeldbedragen. Daarnaast tonen de resultaten aan dat bedrijven met een goed ingericht back-upsysteem 27 keer minder vaak losgeld betalen. Criminelen proberen namelijk back-ups te vinden en te verwijderen zodra zij toegang hebben tot een netwerk. Het is daarom essentieel dat back-ups niet door onbevoegden kunnen worden aangepast, bijvoorbeeld door offline of goed beveiligde cloud-back-ups te gebruiken.

Sectoren als handel, bouw en ICT worden het vaakst getroffen door ransomware. Handelsbedrijven zijn met 32,6% van de aanvallen het meest slachtoffer, met een gemiddeld losgeld van €112.793. De bouwsector volgt met 17,9% van de gevallen, terwijl de ICT-sector minder vaak wordt aangevallen (14,7%) maar wel de hoogste gemiddelde losgeldbetalingen kent van €268.039. Volgens Meurs zoeken cybercriminelen bewust naar bedrijven in sectoren die bereid zijn meer te betalen, wat blijkt uit communicatie op illegale marktplaatsen en chatkanalen.

De overheid, waaronder het Digital Trust Center, adviseert slachtoffers om geen losgeld te betalen, omdat dit geen garantie biedt op terugkeer of integriteit van gegevens en het risico op herhaalde afpersing vergroot. De politie ziet dat losgeld vaak wordt gebruikt om inloggegevens van nieuwe slachtoffers te kopen. Meurs benadrukt dat in ongeveer 95% van de gevallen bedrijven geen andere optie hebben dan te betalen, omdat hun IT-infrastructuur volledig onherstelbaar is en betaling nodig is om faillissement te voorkomen.

Politie-interventies zijn belangrijk, maar geen enkele aanpak is op zichzelf voldoende. Bedrijven moeten zelf maatregelen nemen om de kans op succesvolle aanvallen te verkleinen. Dit omvat het gebruik van goed beveiligde of offline back-ups, het instellen van multifactorauthenticatie (MFA) op alle belangrijke systemen en het trainen van medewerkers in cyberbewustwording.